Welke vragen stelt de aangifte?
De aangifte vennootschapsbelasting stelt de vraag sinds belastingjaar 2023 expliciet: u bevestigt in de aangifte of de documentatieverplichting voor hybride mismatches op uw vennootschap van toepassing is. Daarnaast zit de vraag in de winstberekening zelf: past een van de hybridemismatch-bepalingen van art. 12aa tot en met 12ae Wet Vpb 1969, dan corrigeert u een aftrekpost of een vrijstelling in de aangifte. Concludeert u dat geen enkele bepaling van toepassing is, dan is dat net zo goed een standpunt dat u inneemt tegenover de Belastingdienst.
Het probleem is dat een aangifte zelf niet laat zien waarom u tot die conclusie bent gekomen. De onderbouwing hoort niet in de aangifte, maar in uw administratie, op grond van de documentatieverplichting van art. 12ag Wet Vpb 1969. Zonder die onderbouwing staat u met lege handen zodra de inspecteur ernaar vraagt.
Kern: de aangifte vraagt om een standpunt, art. 12ag vraagt om het bewijs achter dat standpunt. De twee horen bij elkaar, maar worden vaak los van elkaar behandeld: de aangifte wordt ingediend, het dossier blijft liggen.
Wat moet er in de documentatie staan?
Een dossier dat aan de standaard van art. 12ag voldoet, bevat in de praktijk minimaal: een groepsstructuur met kwalificatie per jurisdictie, een overzicht van alle grensoverschrijdende verbonden-partijbetalingen over het boekjaar, een analyse per betaling tegen de vijf mismatchtypes (D/NI, DD, geimporteerde mismatch, omgekeerde hybride en vaste-inrichtingsmismatch), en een conclusie per entiteit met verwijzing naar het toepasselijke artikel.
- Groepsstructuur met kwalificatie per jurisdictie (transparant, niet-transparant, hybride)
- Overzicht van alle grensoverschrijdende verbonden-partijbetalingen
- Analyse per betaling tegen alle vijf mismatchtypes, met sub-onderdeel van art. 12aa waar van toepassing
- Conclusie per entiteit, met een expliciete Art. 12ag-verklaring
Dit is precies wat het gegenereerde documentatiedossier op deze site oplevert: een analysememo en een compliance-checklist die u in uw eigen administratie bewaart.
Wat als de inspecteur om de documentatie vraagt?
De Belastingdienst kan het ATAD2-dossier opvragen in het kader van een boekenonderzoek of een informatieverzoek op grond van art. 47 AWR. Dat kan los staan van de aangifte zelf, soms pas jaren later. Volgens de memorie van toelichting bij de wetgeving wordt daarbij een termijn van zes weken genoemd om het dossier te overleggen; die termijn staat niet zo in de wettekst van art. 12ag zelf, maar geeft wel aan hoe snel u geacht wordt te kunnen leveren.
Kunt u het dossier niet, of niet tijdig, overleggen, dan verschuift de bewijslast naar u op grond van art. 12ag Wet Vpb 1969 (mede in samenhang met art. 25 AWR). U moet dan zelf aantonen dat de hybridemismatch-bepalingen niet van toepassing zijn, in plaats van dat de inspecteur een mismatch moet bewijzen. Zie ook het besluit van 31 oktober 2022, nr. 2022-23956, over de behandeling van dual inclusion income bij dubbele-aftrekgevallen.
Let op: een dossier dat u pas begint te schrijven nadat het informatieverzoek is binnengekomen, is niet contemporain en overtuigt de inspecteur minder. Stel het dossier op vóór of bij het indienen van de aangifte, niet erna.
Geldt dit ook voor mkb?
Ja. Art. 12ag Wet Vpb 1969 kent geen ondergrens voor omzet, balanstotaal of aantal medewerkers. Een BV met een enkele buitenlandse dochter of een grensoverschrijdende intercompany-lening valt onder dezelfde documentatieverplichting als een beursgenoteerde groep. Het verschil zit in de omvang: bij een eenvoudige structuur met een beperkt aantal buitenlandse verbonden lichamen is een compact dossier van een paar pagina's vaak voldoende, terwijl een groep met meerdere jurisdicties en hybride instrumenten een uitgebreider memo nodig heeft.
Er is dus geen "wij zijn te klein voor ATAD2"-uitzondering. Wel is de diepgang van het dossier proportioneel aan de complexiteit van uw structuur, en dat is precies waarom een gestandaardiseerd, betaalbaar dossier voor het mkb werkt: u betaalt niet voor complexiteit die uw structuur niet heeft.